Modernizacja podłogi łazienki na drewnianym stropie

Autor 
Waldemar Bogusz, szkoleniowiec, trener, rzeczoznawca budowlany, ATLAS
08.12.2014Komentarze (0)

Ładne, funkcjonalne i dobrze wyposażone łazienki w nowo wybudowanych mieszkaniach, biurach i innych budynkach to już standard. Są jednak na rynku budowlanym obiekty, które ze względu na stan techniczny wymagają szczególnej uwagi.

Podczas realizacji zleceń możemy natknąć się na obiekty budowlane z tak zwaną starą substancją budowlaną. Należą do nich przede wszystkim mieszkania zlokalizowane w budynkach wzniesionych w tradycyjny sposób przed bardzo wielu, nawet kilkudziesięciu laty (np. w kamienicach). W obiektach takich podstawowymi elementami konstrukcji murów są najczęściej cegły, a nośność stropów zapewniają drewniane belki. W tego typu budynkach modernizacja lub realizacja nowoczesnej łazienki wymaga wielu skomplikowanych zabiegów konstrukcyjno-budowlanych. W tym artykule skoncentrujemy się na zagadnieniach związanych z budową, przebudową lub przystosowaniem takich konstrukcji do możliwości wykonania posadzki w łazience. Nie jest to bowiem zadanie łatwe.
 

Wymagania techniczne dla stropów
Zacznijmy więc od tego, co to jest strop, jakie są rodzaje stropów i jakie stawiamy im wymagania. Stropem nazywa się element budowli, stanowiący płaskie przykrycie pomieszczenia budynku. Składa się on z trzech podstawowych części: konstrukcji nośnej, podłogi i sufitu.
 

Konstrukcja stropu ma do spełnienia przede wszystkim następujące funkcje:

  • przenosić ciężar własny, obciążenie użytkowe, a czasami także obciążenie od ścianek działowych – czyli spełniać wymagania nośności i dopuszczalnych ugięć,
  • usztywniać budynek w kierunku poziomym i zwiększać sztywność przestrzenną całego obiektu,
  • chronić poszczególne kondygnacje od przenikania ciepła, dźwięku, wody i pary wodnej,
  • stanowić przegrodę ograniczającą możliwość rozprzestrzeniania się ognia i zapewniać bezpieczną drogę ewakuacji w razie pożaru,
  • spełniać odpowiednie funkcje użytkowe podłogi i sufitu w zależności od przeznaczenia oddzielanych pomieszczeń.


Ze względu na rodzaj konstrukcji stropy dzielą się na belkowe, płytowe, płytowo-żebrowe, gęsto-żebrowe, rusztowe, średnio- i wielkowymiarowe. Zaś w zależności od rodzaju materiału stosowanego do konstrukcji nośnej stropy można podzielić na: drewniane, betonowe, żelbetowe, ceramiczne, stało-ceramiczne i inne. Pierwowzory stropów drewnianych można spotkać w starych pałacach, kamienicach, chałupach, a nawet fabrykach, składach i magazynach. Współcześnie tego typu konstrukcje są najchętniej projektowane i realizowane w domach mieszkalnych, biurach i obiektach użytkowych.

Stropy te łatwo wykonać, co stanowi ich zaletę, ale ustępują innym rodzajom stropów, choćby pod względem odporności ogniowej i usztywnienia budynku. Mogą być obciążane zaraz po wykonaniu i nie wprowadzają do budowanego domu wilgoci technologicznej.
 

Konstrukcja stropu drewnianego
Konstrukcja nośna stropów drewnianych składa się z opartych na ścianach belek (bali z drewna litego lub klejonego). Najczęściej są to belki prostokątne o rozmiarach w stosunku szerokości do wysokości jak 5 do 7. Wyższe przekroje belek, gdy nie są odpowiednio usztywnione, pod wpływem obciążenia ulegają niekorzystnemu skręceniu. Rozstaw belek litych w budynkach mieszkalnych wynosi zwykle 0,8–1 m, rzadziej zależnie od wzrostu obciążeń rozstaw bywa zagęszczany. Mniejszy rozstaw pozwala na stosowanie na podłogi cieńszych desek. Rozpiętość w świetle murów z reguły nie przekracza 6 m.

Stropy drewniane z powodu łatwości porażenia biologicznego przez mogące żerować w nim owady oraz grzyby powodujące gnicie w warunkach wilgotnych i mało przewiewnych, powinny być odpowiednio zabezpieczane. Końcówki belek są najbardziej narażone na uszkodzenia, dlatego należy je w sposób szczególny izolować i chronić przed zawilgoceniem. Źródłem zawilgocenia może być albo przenikanie wilgoci z murów ścian, albo wyparowywanie wody przez czoło niedostatecznie wysuszonej belki, jak również para wodna powstająca wskutek użytkowania pomieszczeń.

Dla polepszenia izolacji akustycznej i cieplnej przestrzeń między belkami wypełniona jest polepą, wykonaną przeważnie z gliny, z domieszką trocin lub sieczki, suchego piasku lub gruzu ceglanego pomieszanego z wapnem. Ciężar polepy nie jest bez znaczenia dla stateczności całej konstrukcji, ponieważ powoduje zwiększenie siły tarcia na oparciu belek w gniazdach muru, co wpływa na sztywność przestrzenną całego budynku.

Konstrukcję starego stropu drewnianego od góry wykańczają warstwy podłogi, najczęściej z desek. Od spodu zwykle zamyka go podsufitka desek z tynkiem wapiennym na matach trzcinowych. Przykładowy przekrój opisanej wyżej konstrukcji przedstawia rysunek 1a.
 

Rys. 1. Przykładowa konstrukcja zwykłego stropu drewnianego ze ślepym pułapem: a) przed modernizacją, b) po przebudowie podłogi w łazience 1 – belka, 2 – łata, 3 – ślepy pułap (zasuwka), 4 – tektura smołowa lub papa, 5 – polepa, 6 – ślepa podłoga, 7 – deszczułki podłogowe, 8 – podsufitka, 9 – tynk wapienny na trzcinie, 10 – płyta gipsowa (2x) na stelażu, 11 – folia poroizolacyjna, 12 – płyta OSB, 13 – folia hydroizolacyjna, 14 – jastrych, 15 – hydroizolacja podpłytkowa, 16 – taśma izolacyjna narożnikowa, 17 – płytki podłogowe na kleju odkształcalnym

   

Przede wszystkim musimy mieć świadomość, że najczęściej zamierzamy ingerować w konstrukcje obiektów eksploatowanych przez długi czas bez przeprowadzania należytych zabiegów konserwacyjnych. Dlatego ocena i zbadanie istniejącego stanu technicznego elementów odpowiedzialnych za nośność jest sprawą podstawową. W tym celu niezbędne jest wykonanie odkrywek umożliwiających oględziny belek stropowych, a zwłaszcza najbardziej narażonych na uszkodzenia ich końcówek. Badania takie powinna przeprowadzić osoba posiadająca odpowiednią wiedzę, doświadczenie i uprawnienia budowlane.

Typowym rodzajem uszkodzeń są rozpadające się pod wpływem porażenia próchnicą odcinki belek tuż przy i w gniazdach muru. Przykładowy obraz takiego stanu widać na zdjęciu nr 1.

W sytuacji stwierdzenia uszkodzeń zmniejszających pierwotną nośność stropu należy bezwzględnie i niezwłocznie dokonać naprawy takiej konstrukcji. Nie można tego lekceważyć, bo zaniechania w tym zakresie grożą katastrofą budowlaną. Prace naprawcze mogą ograniczyć się do wzmocnienia lub wymiany końców uszkodzonych belek, lecz w przypadku uszkodzenia wielu sąsiadujących elementów wymagają często wymiany nawet całego stropu na nowy.

Tak czy inaczej roboty takie powinny zostać poprzedzone odpowiednimi projektami – budowlanym i wykonawczym, oraz zrealizowane przez wyspecjalizowane ekipy budowlane pod nadzorem osób uprawnionych. Jedynie w przypadku bardzo dobrego stanu konstrukcji istniejącego stropu, gwarantującego zachowanie nośności, można przeprowadzić ewentualną modernizację warstw podłogi z uproszczoną analizą statyczną, jednak nie w sposób bezwarunkowy.
 

Podłoga łazienki na stropie drewnianym
Oczywistym jest, że nadbudowanie na strop posadzki z płytek, bez usunięcia zbędnych w tym przypadku warstw istniejących, w prosty sposób doprowadzi do niebezpiecznego przeciążenia konstrukcji. Błędnym jest jednocześnie przekonanie, że każde odciążenie stropu będzie prowadziło do poprawy bezpieczeństwa konstrukcji. Niestety, niedociążone końcówki drewnianych belek łatwiej mogą wysuwać się z gniazd w murze, powodując utratę stateczności ścian budynku.

Typowym objawem takiego stanu, uwidaczniającym się na elewacji budynku, są zarysowania nadproży i podokienników. Na zdjęciu nr 2 widzimy takie niepokojące uszkodzenia murów. Zasadniczą sprawą jest zatem zachowanie takich samych obciążeń oddziałujących na belki stropowe przed i po wymianie warstw podłogi. Dlatego przy przebudowie powinniśmy bezwzględnie dokonać bilansu obciążeń. Przykładowe zestawienie pokazano w tabeli 1, na podstawie układu warstw stropu przed remontem według rysunku 1a) i po modernizacji według rysunku 1b).


Fot. 2. Elewacja murowanej kamienicy z drewnianymi stropami po remoncie polegającym na wymianie polepy na wełnę mineralną. Widać zarysowania nadproży i podokienników powstałe na skutek poluźnienia umocowania belek stropu drewnianego w gniazdach muru


  

 

W prezentowanym powyżej przykładzie modernizacja podłogi na stropie drewnianym polegała w pierwszym etapie na rozebraniu: posadzki z deszczułek (parkietu), ślepej podłogi z desek, polepy glinianej, izolacji z tektury smołowej, podsufitki z desek i tynku wapiennego na trzcinie. Następnie na nowo wykonano sufit z płyt gipsowo-kartonowych na stelażu drewnianym.

Gips w grubości 2,5 cm zwiększa odporność ogniową konstrukcji od spodu. Folia paroizolacyjna zapobiega ewentualnemu wykraplaniu się w przestrzeni międzybelkowej pary wodnej pochodzącej z pomieszczenia pod stropem. Wełna mineralna spełnia rolę izolacji termicznej i akustycznej. Podłogę łazienki wykonano na traconym szalunku z płyty OSB, na której ułożona została izolacja z foli hydroizolacyjnej. Podłoże pod posadzkę z płytek podłogowych stanowi warstwa jastrychu cementowego, którego grubość wynosić powinna co najmniej 4 cm. Izolacja podpłytkowa stanowi dodatkowe zabezpieczenie stropu drewnianego przed wodą mogącą pojawić się na posadzce łazienki.
Przedstawione rozwiązanie stanowi jedynie przykład, natomiast każdy przypadek modernizacji stropu wymaga zawsze indywidualnego rozwiązania, nie tylko pod względem funkcjonalno-użytkowym, ale przede wszystkim z uwzględnieniem rozwiązań statyczno-wytrzymałościowych.


O pracach w łazience na stropie drewnianym przeczytasz więcej w nowym numerze magazynu „ATLAS fachowca”.
 

Artykuł ukazał się w magazynie ATLAS fachowca, numer 1 luty 2013(07)
 

Kategoria 
Tagi 
łazienka
strop drewniany
rodzaje konstrukcji stropów

Nasi partnerzy