Prace w łazience na stropie drewnianym

Autor 
Waldemar Bogusz, rzeczoznawca budowlany, szkoleniowiec, Grupa ATLAS
03.01.2015Komentarze (0)

Budowa lub modernizacja podłogi łazienki w pomieszczeniu, którego konstrukcja stropów jest drewniana, wymaga nie lada pieczołowitości i rozwagi. Nagrodą za dokładność jest efekt końcowy – funkcjonalna i bezpieczna podłoga na długie lata. Jak i czym ją wykonać?

W swojej praktyce zawodowej często spotykam się z potrzebą modernizacji istniejącej lub wybudowania nowej łazienki w budynkach, których konstrukcja stropów oparta jest na elementach drewnianych. O ograniczeniach, jakie stwarzają tego rodzaju stropy dla wykonania okładzin ceramicznych, pisałem już w lutowym numerze w artykule pt. Modernizacja podłogi łazienki na drewnianym stropie. Zainteresowanych odsyłam do zapoznania się z jego treścią w celu przypomnienia sobie zagadnień związanych zwłaszcza z badaniem i oceną stanu technicznego istniejących konstrukcji.

STROP DREWNIANY– DOKŁADNE ROZPOZNANIE

Warto przypomnieć, że konstrukcja stropu drewnianego spełnia funkcje nie tylko związane z przeniesieniem obciążeń własnych i użytkowych na ściany, ale także:

  • usztywnia budynek,
  • stanowi przegrodę ogniową,
  • chroni kondygnację budynku przed przenikaniem ciepła, dźwięku, pary wodnej.

Stropy drewniane, zwłaszcza te eksploatowane przez długi czas bez należytej kontroli i bez odpowiedniej ochrony, ulegają porażeniom biologicznym. Uszkodzenia te są czasami tak duże, że zagrażają bezpiecznemu użytkowaniu, grożą katastrofą budowlaną. Wtedy trzeba podjąć działania naprawcze w samej konstrukcji. Dobry fachowiec nigdy nie powinien zlekceważyć takiej ewentualności.

Dlatego przed wykonaniem jakichkolwiek robót związanych z wymianą, nadbudową lub przebudową warstw podłogi stropu drewnianego powinien się upewnić, czy swoimi pracami nie spowoduje zagrożenia. Rozpoczęcie robót posadzkowych powinno zostać poprzedzone uzyskaniem pozytywnej oceny technicznej od uprawnionych ekspertów o stanie konstrukcji stropu i możliwości przebudowy podłogi, a w przypadkach tego wymagających – po sporządzeniu i zrealizowaniu projektów naprawy lub wzmocnienia konstrukcji nośnej.

Załóżmy, że wszystkie problemy związane z bezpieczeństwem konstrukcji drewnianego stropu zostały rozwiązane i nic nie stoi na przeszkodzie, żeby podłogę przystosować do funkcjonalności łazienki. W jaki sposób i z jakich materiałów to wykonać?

PODKŁAD PODŁOGOWY
Zacznijmy zatem od przygotowania podkładu podłogowego. W stropie drewnianym głównym elementem konstrukcyjnym są najczęściej prostokątne belki, stanowiące żebra o przeciętnym rozstawie osiowym 0,8–1 m. Za przeniesienie obciążeń z powierzchni pomiędzy belkami odpowiadają natomiast deski drewniane o odpowiedniej grubości – najczęściej 28 mm lub 32 mm (zależnie od odległości między belkami). Oczywiście, bezpośrednio na deskach podłogowych nie można wykonać skutecznej izolacji przeciwwodnej (zastosowanie rolowych materiałów bitumicznych jest wykluczone z uwagi na zakaz ich stosowania wewnątrz budynków) ani przyklejać płytek. Deski w dobrym stanie mogą zostać wykorzystane jako szalunek pod kolejne warstwy.

W przypadku gdy pierwotne deski zostały z jakichś powodów usunięte (np. były uszkodzone), do wykonania szalunku można użyć również drewnianych płyt wiórowych typu OSB o grubości co najmniej 25 mm. Nie powinno się na takich płytach bezpośrednio wykonywać ani hydroizolacji, ani przyklejać płytek. Podłoże to jest bowiem niestabilne i przy obciążaniu podłogi relatywnie znacząco dużym zmiennym obciążeniem ruchomym (np. od ruchu osób, napełniania i opróżniania wanny wodą itp.) ulega znacznym deformacjom (ugięciom i klawiszowaniu) w przęsłach międzybelkowych. Żaden, nawet superodkształcalny klej (np. o odkształcalności S2), a tym bardziej krucha płytka ceramiczna (czasami o dużych rozmiarach) w długim czasie użytkowania nie dadzą rady skompensować takich odkształceń.

TARCZA DO POMOCY
Zachodzi zatem potrzeba wykonania płaskiej, odpowiednio sztywnej „tarczy”, która mogłaby swobodnie leżeć na drewnianej konstrukcji stropu, a jednocześnie stanowić podkład pod posadzkę. Jeśli udało się nam umieścić warstwy paroizolacji, izolacji termicznej i akustycznej pomiędzy belkami stropu – pod deskami szalunku – to teraz na ich wierzchu trzeba ułożyć podkład oddzielony (na warstwie oddzielającej). Można go wykonać na kilka sposobów, lecz w większości przypadków warstwę oddzielającą stanowić powinna folia budowlana o grubości co najmniej 0,2–0,3 mm, układana na zakład min. 150 mm (rys. 1.; albo – co jest skuteczniejsze – sklejona na zakładach) i wywinięta na ściany na wysokość powyżej grubości „tarczy” podkładu podłogowego (fot. 2.). Spełniać będzie rolę ochronną dla elementów drewnianych i jednocześnie ułatwi swobodę ewentualnych poziomych przemieszczeń podkładu po powierzchni szalunku.

SUCHY JASTRYCH
Jednym ze sposobów wykonania podkładu jest wykorzystanie wodoodpornych suchych płyt cementowych grubości przynajmniej 25 mm (tzw. suchych jastrychów). Zaletą takiego rozwiązania jest szybki i relatywnie prosty montaż, bez wprowadzania wilgoci technologicznej. Wymaga starannego scalenia płyt na zakładach przez sklejenie i skręcenie tak, by uzyskać element sztywnej poziomej „tarczy”. Dla ułatwienia wypoziomowania pod takie płyty na folii można wykonać cienką podsypkę z drobnego suchego piasku kwarcowego. Rozwiązanie takie nie jest tanie ze względu na cenę 1 m2 prefabrykowanego jastrychu.

SPOSÓB TRADYCYJNY
Podkład podłogowy można wykonać również w sposób tradycyjny. Wówczas na folii ochronnej układamy jastrych cementowy o zalecanej wytrzymałości na ściskanie min. 16 MPa i wytrzymałości na zginanie powyżej 4 MPa. Jego grubość nie powinna być mniejsza niż 40 mm.

Z oferty ATLASA mamy do wyboru kilka produktów spełniających opisane wymagania:

  • szybkosprawny podkład cementowy ATLAS Postar 20 (CT C20 F4) daje możliwość dalszych prac (przy grubości 40 mm) już po 2 dniach;
  • ATLAS Postar 40 (CT-C30-F6-A22) pozwala na wchodzenie na niego co prawda już po 24 godz., ale układanie okładziny możliwe jest dopiero po ok. 3–4 tygodniach;
  • podobnie będzie przy zastosowaniu podkładu ATLAS Postar 100 (CT-C50-F7-A15), który ma właściwości samorozlewne. W tym przypadku należy zadbać o szczególną staranność przy uszczelnieniu folii ochronnej tak, by wylewana masa nie wypłynęła pod nią;
  • jeśli roboty trzeba przyspieszyć, warto rozważyć użycie szybkoschnącego podkładu ATLAS Postar 80 (CT-C40-F7-A12) o zawartości wilgoci resztkowej po 24 godz. od aplikacji (dla grubości podkładu ok. 40 mm i w warunkach normowych) wynoszącej poniżej 2,6% – co umożliwia już bezpieczne wykonanie kolejnych warstw podłogi łazienki.
     

DYLETACJE PODŁOGOWE
Przy aplikacji podkładu podłogowego nigdy nie należy zapominać o wykonaniu dylatacji obwodowych (przy ścianach) szerokości 4–12 mm. Do tego celu z powodzeniem można wykorzystać profil dylatacyjny podłogowy ATLAS z fartuchem foliowym lub bez fartucha. Dylatacje pośrednie raczej nie będą konieczne, bo rozpiętość stropów drewnianych w świetle między ścianami nie przekracza 6 m, a i powierzchnia łazienki jest zwykle zdecydowanie mniejsza od 36 m2. Cementowy podkład podłogowy można alternatywnie dozbroić zgrzewanymi matami z drutu stalowego ϕ 2–4 mm z oczkami 100 x 100 mm lub 150 x 150 mm. Druty pełnić będą przede wszystkim funkcję zbrojenia przeciwskurczowego. Rzadziej (przy wykonywaniu grubszych warstw) mogą wzmacniać podkład na zginanie. Wtedy jednak trzeba wykonać odpowiednie sprawdzające obliczenia statyczne.

Należy również zwrócić uwagę na rozmieszczenie siatek w przekroju jastrychu. Zasadą jest układanie zbrojenia tak, by nad drewnianymi belkami stropu druty siatki znajdowały się w górnej części podkładu, a w strefie przęsłowej (pomiędzy belkami) w części dolnej. Nie bez znaczenia jest również konieczność zapewnienia odpowiedniej otuliny stali, która powinna wynosić co najmniej 15 mm (rys. 3).

 

OBOWIĄZKOWA PIELĘGNACJA
Po ułożeniu podkładu cementowego trzeba zadbać o jego pielęgnację przez utrzymywanie go w stanie wilgotnym. Czas pielęgnacji zależy od rodzaju podkładu, jego szybkosprawności lub zdolności do szybkiego wysychania. Warto zajrzeć do Karty Technicznej producenta, aby sprawdzić, jakie dał w tym zakresie zalecenia.
 

IZOLACJA NA ŚCIANACH I PODŁODZE
Na dojrzałym i doprowadzonym do stanu powietrzno-suchego podkładzie układa się izolację przeciwwodną, którą łączy się z izolacją wykonywaną na ścianach (rot. 4).

Praktycznie można wykorzystać do tego celu każdą z oferowanych przez ATLAS hydroizolację podpłytkową. Należy pamiętać, że gotowe masy ATLAS Woder W oraz ATLAS Woder E nanosić trzeba na powierzchnie suche. Natomiast w przypadku ATLASA Woder S i ATLASA Woder Duo przy wcieraniu pierwszej warstwy podłoże powinno być wstępnie zwilżone, a w trakcie nakładania matowo-wilgotne.

Z uwagi na podatność stropów drewnianych na drgania i związane z tym odkształcenia ze szczególną starannością trzeba zadbać o uszczelnienie wszelkich nieciągłości podłoża, przede wszystkim dylatacji przyściennych, ale także (zwłaszcza przy zastosowaniu elementów prefabrykowanych suchych jastrychów) dylatacji pośrednich – linii sklejanych styków płyt. Izolację w miejscach dylatacji i przejść rur instalacyjnych wykonuje się przy wykorzystaniu wszelkiego rodzaju akcesoriów do hydroizolacji: taśm, narożników wewnętrznych i zewnętrznych, pierścieni. ATLAS w swojej ofercie posiada szeroką gamę tego rodzaju produktów (np. ATLAS Hydroband czy ATLAS Hydroband 3G).

Przy wklejaniu taśm powinno się zadbać o prawidłowe ukształtowanie ich w szczelinach dylatacyjnych przez wyprofilowanie do formy podobnej greckiej literze Ω. Zapewni to maksymalną trwałość i szczelność połączenia hydroizolacji (rys. 5).

Pewnego rodzaju problem na stropach drewnianych może sprawiać prawidłowe uszczelnienie odpływów liniowych montowanych bezpośrednio w podłodze. Pracę ułatwi wykorzystanie gotowego elementu brodzika wykonanego z płyty budowlanej grubości 30 mm z wytyczonymi spadkami i zamontowanym integralnie odpływem liniowym (np. WIM Platte „walk in” – firmy WIM należącej do Grupy ATLAS).

PŁYTKI CERAMICZNE
Dobrze przygotowane podłoże i hydroizolacja podpłytkowa dają gwarancję, że przyklejona na podłodze okładzina ceramiczna będzie trwała i estetyczna. Płytki powinno się przyklejać na kleje o podwyższonej przyczepności > 1 N/mm2 (klasy C2) oraz o gwarantowanej odkształcalności klasy, co najmniej S1. W ofercie ATLASA mamy do wyboru kleje z serii Plus:

  • Kleje ATLAS Plus Mega (C2ES1) lub ATLAS Plus Mega Biały (C2ES1) dedykowane są do przyklejania płytek na podłogach z uwagi na ich rozpływność. Umożliwiają wypełnienie całej powierzchni pod okładziną oraz aplikację w grubości 4–20 mm. Klej na białym cemencie dodatkowo nie spowoduje ewentualnych przebarwień okładzin na nie wrażliwych. Warto przypomnieć, że kleje rozpływne najlepiej rozprowadzać pacami z zębami półokrągłymi lub skośnymi.
  • Można też użyć klejów nierozpływnych, jak ATLAS Plus (C2TES1) lub ATLAS Plus Biały (C2TES1). Wówczas trzeba stosować metodę kombinowaną, nakładając klej na płytkę i podłoże. W przypadkach gdy wymagany jest szybki postęp prac, można wykorzystać klej szybkosprawny ATLAS Plus Express (C2FTES1).


SPOINOWANIE
Spoinowanie okładziny z płytek na podłodze stropu drewnianego nie stawia szczególnych wymagań, innych niż na stropach o konstrukcji żelbetowej czy ceramicznej. Z oferty ATLAS do wyboru mamy cementowe zaprawy do spoinowania – wszystkie o podwyższonej odporności na ścieranie i z ograniczoną absorbcją wody (oznaczone CG2WA). Z powodzeniem możemy też zastosować bardzo odporną na zabrudzenia i praktycznie nienasiąkliwą fugę epoksydową ATLAS Artis (RG).

Przy aplikacji spoiny cementowej nie należy zapominać o jej pielęgnacji przez co najmniej 3 dni po ułożeniu. Warto też przestrzegać podstawowych wytycznych odnoszących się do przebiegu spoin i ich szerokości. Wszędzie tam, gdzie w podkładzie podłogowym występowała przerwa dylatacyjna, w spoinie pomiędzy płytkami musi zostać powtórzona oraz wypełniona sznurem dylatacyjnym i masą odkształcalną (np. ATLAS Silton S lub Silikon ATLAS Artis). Szerokość spoiny powinna być ustalona według dwóch kryteriów (przy czym wybrać należy szerokość większą):

1. Grubości okładziny – spoina nie powinna być węższa od ¾ grubości płytki.
2. Długości większego boku płytki

Opisana w niniejszym tekście kolejność i rodzaj prac związanych z wykonaniem okładziny ceramicznej na stropie drewnianym nie wyczerpuje wszystkich sytuacji, ponieważ taki typ konstrukcji daje możliwość bardzo różnego jej kształtowania. Przedstawione propozycje realizacji uwzględniają większość typowych rozwiązań, nie są jednak wskazówkami do bezkrytycznego wykorzystania we wszystkich budynkach. Profesjonalizm wykonawcy nakazuje dokonanie dokładnej analizy w każdym możliwym nietypowym przypadku.

 



Przeczytaj również artykuł Waldemara Bogusza "Modernizacja podłogi łazienki na drewnianym stropie". 

 



O stropie drewnianym podyskutuj w wątku na forum 


 

Artykuł ukazał się w magazynie ATLAS fachowca, numer 5 grudzień 2014 (16)

Kategoria 
Tagi 
łazienka
prace na stropie
strop drewniany

Nasi partnerzy